De uitgerekende datum is voorbij en je bent nog niet bevallen.

Misschien geniet je heerlijk van je verlof en wacht je geduldig af, of misschien heb je het helemaal gehad en kun je niet wachten tot de bevalling zich aandient. Dat kan zowel morgen zijn als pas over twee weken. Je mag namelijk tot twee weken na je uitgerekende datum bevallen. Als je zo lang over tijd bent noemen we dat serotien en daarna neemt de gynaecoloog de controles over. Je bevalt dan ook bij de gynaecoloog en dus in het ziekenhuis. We kunnen serotiniteit niet altijd voorkomen, maar soms kunnen we de natuur een handje helpen door te strippen en daarmee misschien de bevalling op gang te brengen.

Wat is strippen?

Strippen is het loswoelen van de vliezen tijdens een inwendig onderzoek. Hierbij voelen we naar de baarmoedermond (cervix) om te kijken of deze al zacht en/of ‘verstreken’ is en of er al ontsluiting is. Als die er is, dan kunnen we bij de vliezen komen en strippen. Dit houdt in dat we met ronddraaiende bewegingen de vliezen losmaken van het onderste deel van de baarmoederwand (dit zit normaal tegen elkaar aan). Als er geen ontsluiting is, kunnen we niet bij de vliezen, maar wel masseren we dan de baarmoedermond. Bij het strippen komen er hormonen (prostaglandines) vrij. Deze zijn betrokken bij het rijpen van de baarmoedermond en bij het op gang komen van de bevalling.

Effect van strippen
Van 2000 tot 2003 is er in Nederland een onderzoek gedaan naar de effectiviteit van strippen en of strippen serotiniteit (42 weken zwanger) voorkómt. Hieruit bleek dat strippen wel degelijk nut heeft. Zonder strippen duurde bij 46% van de voor-het-eerst-zwangere-vrouwen de zwangerschap 42 weken. Door te strippen nam dit percentage af naar 29%. Bij vrouwen die voor de tweede of volgende keer zwanger waren, halveerde het aantal dat serotien werd zelfs (van 34% naar 17%).
Binnen zes uur na het strippen moet er een effect merkbaar zijn. Dit kan zijn:

  • echte weeën
  • eerst wat menstruatieachtige krampen
  • meer harde buiken
  • voorweeën die pas veel later doorzetten.

Geen garantie
Bij ongeveer een derde van de zwangere vrouwen die gestript zijn, komt vroeg of laat de bevalling op gang. Ook een derde krijgt wel veel voorweeën en/of harde buiken, zonder dat de bevalling doorzet, dat kan vervelend zijn. Bij het overige deel van de vrouwen gebeurt er helemaal niks. We weten van tevoren helaas niet tot welke groep je zult behoren en kunnen absoluut niet beloven of garanderen dat je gaat bevallen. Er is met strippen geen grotere kans op het breken van de vliezen. In ieder geval zijn er verder geen risico’s voor moeder of kind.

Wat merk je?
Door het strippen kun je wat helderrood bloed verliezen omdat de baarmoedermond tijdens de zwangerschap extra doorbloed is. Een beetje bloedverlies kan helemaal geen kwaad, maar het is vaak wel handig om een inlegkruisje of maandverband in te doen. Als er sprake is van ruim helderrood bloedverlies (zoals bij een menstruatie, of meer dan een vol maandverband per uur), dan moet je contact met ons opnemen. Wat voel je van het strippen? De baarmoedermond is nog gevoeliger tijdens de zwangerschap. Iedereen ervaart het strippen anders. Uit het eerder genoemde onderzoek bleek dat de meeste vrouwen het strippen niet (31%) of enigszins (51%) pijnlijk vonden. Een klein deel (17%) vond het (heel) pijnlijk, maar de verloskundige hoefde nooit te stoppen. Het is wel belangrijk dat je het aangeeft als het te pijnlijk is. Dan pauzeren we even, of stoppen helemaal.

Waarom strippen?

Er zijn uiteenlopende redenen dat je ons vraagt om te strippen. De meest voorkomende redenen zijn, om:

  • nog thuis te kunnen bevallen
  • eerder te bevallen
  • nog op natuurlijke wijze (zonder inleiding) te kunnen bevallen
  • nog bij de eigen verloskundige te kunnen bevallen.

Kan jij gestript worden?
Als je tussen de 40 en 41 weken zwangerschap bij ons op controle komt, dan vragen we of je gestript wilt worden. In principe kan elke zwangere gestript worden, of het nu de eerste, tweede of volgende zwangerschap is. Vrouwen die voor een tweede of volgende keer gaan bevallen hebben vaker al wat meer ontsluiting dan vrouwen die voor het eerst zwanger zijn. Dan is het wat makkelijker om te strippen. Een enkele keer kan er tijdens de zwangerschap of bij de laatste controle iets zijn waardoor we besluiten (nog) niet te strippen.

Wanneer word je gestript?
Als je gestript wilt worden, dan maken we een afspraak op de dag dat je 41 weken zwanger bent. Dit kan bij jou thuis zijn, of op de praktijk. Dit gaat in overleg met de dienstdoende verloskundige. Op de afgesproken dag bel je om negen uur naar het spoednummer, dan hoor je wanneer je waar moet zijn. Dit is meestal in de ochtend. Als er iemand aan het bevallen is, dan verzetten we de afspraak soms naar later of naar de volgende dag.

Hoe gaat het?
Als je komt, doen we altijd eerst een gewone controle waarbij we je buik voelen en naar het hartje luisteren. Afhankelijk van het tijdstip van jouw laatste bezoek, controleren we ook je bloeddruk. Daarna zullen we zo nodig wat uitleg geven, het inwendig onderzoek doen en proberen te strippen. Dan luisteren we nog een keer naar het hartje en leggen uit waar je op moet letten en wanneer je moet bellen. Vervolgens maken we eventueel een nieuwe afspraak en is het verder afwachten.

Gestript en dan?

Je kunt alleen maar… afwachten. Vaak is het beste advies om niet meer veel te doen, behalve een beetje in en om het huis rommelen. Een beetje rust nemen, ’s middags even gaan liggen en eventueel in bad of onder de douche gaan. Omdat je ’s avonds over het algemeen meer rust hebt en je partner dan meestal weer thuis is, zet een bevalling vaak pas in de avonduren goed door. Als je na het strippen niet bent bevallen, dan kunnen we het een paar dagen later nog een keer proberen. Wil je dit niet of ben je ook daarna nog niet bevallen en twee weken over tijd, dan ga je naar de gynaecoloog. Lees meer informatie over het striponderzoek op de pagina met links.

Vliezen breken 
Als je zwanger bent van je tweede of volgende kind en het strippen heeft niet gewerkt, dan kunnen we proberen om de vliezen te breken. Het breken van de vliezen kan ervoor zorgen dat je weeën krijgt en dus gaat bevallen. Je moet hiervoor echter wel:  

  • voldoende ontsluiting hebben (minimaal 2 cm)
  • een (baby)hoofdje dragen dat goed ingedaald is 
  • vorige bevalling(en) gehad hebben die zonder complicaties zijn verlopen. 

Acht uur om zelf te bevallen
Het breken van de vliezen doen we tijdens een inwendig onderzoek en het is niet pijnlijk. Als de vliezen eenmaal zijn gebroken, dan heb je acht uur de tijd om zelf te bevallen. Heb je binnen die tijd goede weeën, dan doen wij gewoon de bevalling en je mag – als je dat wilt – gewoon thuis bevallen. Dit doen we pas bij 41+5 weken, zodat je zo lang mogelijk de kans hebt gehad om zelf te bevallen. (En omdat je anders ook twee dagen later naar de gynaecoloog zou moeten.) Heb je na acht uur nog geen goede weeën, dan dragen we je over aan de gynaecoloog en moet je dus in het ziekenhuis bevallen. Daar zullen dan de weeën met een infuus worden opgewekt.

Soms eerst overleg met de gynaecoloog
Is het je eerste kind waarvan je gaat bevallen? Of zijn er bij een eerdere bevalling complicaties geweest? Als je wel voldoende ontsluiting hebt, dan is het misschien wel mogelijk om de vliezen te breken. Dit moet dan altijd in overleg met de gynaecoloog. Het is mogelijk dat deze het geen goed idee vindt, of dat hij/zij wil dat we dan in het ziekenhuis de vliezen breken. Dit weten we pas nadat we de gynaecoloog hebben gesproken.

Geen vliezen breken?
Als je niet wilt dat we de vliezen breken, of het is niet mogelijk, dan ga je bij 41+5 weken voor een extra controle naar het ziekenhuis. Als je dat wilt, dan kunnen we je nog een derde keer strippen bij 41+6 weken. Strippen en eventueel vliezen breken doen we altijd in overleg met jou en volgens jouw wensen. Het is dus absoluut niet verplicht! Als je liever wilt afwachten, dan maken we gewoon een nieuwe afspraak in de praktijk.

Verloskundigenpraktijk Noordwijk & Noordwijkerhout

Westeinde 94
2211 XS Noordwijkerhout
Telefoon: 071-3617777
info@verloskundigen-noordwijk.nl

Meer informatie, wij helpen je graag verder!
Neem contact met ons op Schrijf je in